پژوهشكده تحقيقات اسلامى سپاه

340

پژوهشى پيرامون شهداى كربلا ( فارسي )

و به قولى ام الكثوم « 1 » ، دختر على عليه السلام ، پيوند زناشويى بست . « 2 » ابن قتيبة ثمرهء اين ازدواج را دو پسر به نام‌هاى عبدالله و على دانسته است . « 3 » دربارهء شمار و نام فرزندان مسلم اختلاف نظر وجود دارد . مورخان عبدالعزيز ، ابراهيم ، احمد ، جعفر ، مسلم ، عون ، عبدالرحمن ، محمد و حميده را نيز در شمار فرزندان مسلم آورده‌اند . « 4 » بر اين اساس وى احتمالا همسران ديگرى نيز اختيار كرده بود . مورخان و نسب شناسان معتقدند كه نسل مسلم پايدار نماند و منقرض گرديد « 5 » ؛ و همه فرزندان او در كربلا و كوفه به شهادت رسيدند . « 6 » مسلم بن عقيل در دوران خلافت على عليه السلام در جنگ صفين حضور داشت و همراه امام حسن عليه السلام و امام حسين عليه السلام و عبدالله بن جعفر در ميمنهء سپاه با دشمن به نبرد پرداخت . « 7 » در روزگار امامت امام حسن عليه السلام نيز از ياران با وفا و بر جستهء آن حضرت به شمار مىرفت . « 8 » وى پس از شهادت امام حسن عليه السلام همراه امام حسين عليه السلام رهسپار مكه شد . « 9 » نامه‌هاى فراوان و فرستادگان مردم كوفه ، امام حسين عليه السلام را بر آن داشت كه براى اطمينان بيشتر كسى را به كوفه بفرستد تا دربارهء دعوت كوفيان تحقيق كند . از اين رو مسلم را فرا خواند و در نامه‌اى براى مردم كوفه چنين نوشت : « من برادر ، پسر عمو و مطمئن‌ترين فرد خانواده‌ام را به سوى شما فرستادم و به وى دستور دادم تا نظر برگزيدگان و خردمندان شما را براى من بنويسد . پس ، با پسر عموى من بيعت كنيد و او را تنها نگذاريد » . سپس نامه را به مسلم داد و فرمود : « من تو را به كوفه مىفرستم ، خداوند هر آنچه را كه مورد رضا و علاقهء اوست براى تو مقدّر خواهد كرد و من اميدوارم كه با تو در مرتبهء شهدا قرار گيريم ، پس بر تقدير پروردگار خشنود باش . » نيز فرمود : « هر گاه به كوفه رسيدى نزد مطمئن‌ترين فرد منزل كن ، از خاندان ابوسفيان بر حذر باش و مردم را به اطاعت من فرا خوان . اگر مردم را بر بيعت با من ثابت قدم يافتى بىدرنگ مرا آگاه ساز تا طبق آن عمل كنم . در غير اين صورت با سرعت باز گرد . » همچنين او را به تقوا ، مدارا با مردم و كتمان مأموريت خود سفارش فرمود . پس او را در آغوش گرفت و هر دو گريستند و يكديگر را وداع گفتند . « 10 » مسلم بن عقيل در نيمهء ماه رمضان سال 60 هجرى مخفيانه به سمت مدينه حركت

--> ( 1 ) . الشهيد مسلم بن عقيل ، ص 261 . ( 2 ) . المحبّر ، ص 56 . ( 3 ) . المعارف ، ص 204 . ( 4 ) . المعارف ، ص 204 ؛ العبر ، ج 1 ، ص 48 ؛ دائرة المعارف الشيعية العامر ، ج 17 ، ص 132 . ( 5 ) . لباب الانساب ج 1 ، ص 376 ؛ جمهرة انساب العرب ، ص 69 ؛ عمدة الطالب ، ص 32 . ( 6 ) . الشهيد مسلم بن عقيل ، ص 262 . ( 7 ) . مناقب آل ابيطالب ، ج 3 ، ص 197 . ( 8 ) . رجال الطوسى ، ص 70 . ( 9 ) . الامامة و السياسة ، ج 2 ، ص 230 . ( 10 ) . الفتوح ، ج 5 ، ص 51 - 53 ؛